سومین گزارش پیاپی از وضعیت تولیدات صنعتی کشور، تصویری رکودی ارائه میکند. شواهد گزارش مرکز پژوهشهای مجلس نشان میدهد هم تولید و هم فروش صنایع در دی۱۴۰۳ نزولی است و ۱۱مورد از ۱۵رشته فعالیت مورد پایش، شرایط بسیار سختی را میگذرانند.
به گزارش اهام ایران، بخش صنعت دو مشکل بسیار جدی دارد؛ مشکلاتی که رکود را مهمان اغلب رشتهفعالیتهای صنعتی کرده است. هم تولید و هم فروش صنایع دچار چالش شده و حتی نزدیک شدن به پایان سال و احتمال رشد تقاضا، زمینهساز رونق تولید و فروش نشده است. گزارش مرکز پژوهشهای مجلس با تایید این وضعیت شوکهای وارده به اقتصاد را عامل اصلی وقوع این وضعیت میداند. این سومین شاهد پس از گزارش شاخص مدیران خرید بخش صنعت و پایش بخش حقیقی اقتصاد است که از حضور بنگاههای صنعتی در منطقه قرمز خبر میدهد.
افزایش قیمت مواد اولیه، رشد نرخ ارز، تبعات ناترازی انرژی، کاهش نقدینگی و رکود سرمایهگذاری در کنار کاهش قدرت خرید مردم و افت تقاضای موثر از جمله دلایل اصلی هستند که رکود بخش صنعت در اولین ماه زمستان را تشدید کردهاند. بررسی دقیقتر فعالیتهای صنعتی بورسی نشان میدهد، رشد شاخص تولید در سهمقیاس ماهانه، ۱۰ماهه و سالانه سقوط کرده و وضعیتی منفی دارد. در مورد شاخص فروش نیز به غیر از رشد یکدرصدی ۱۰ماهه، رشد نسبت به ماه قبل و نسبت به ماه مشابه سال قبل در محدوده قرمز است. از بین ۱۵رشتهفعالیت صنعتی بورسی، شاخص تولید و فروش ۱۱رشتهفعالیت کاهشی بوده و بنگاهها با کاهش حاشیه سود مواجه بودند؛ وضعیتی که کاهش انگیزه سرمایهگذاری و تشدید بیشتر رکود صنعتی را به دنبال خواهد داشت.
کاهش فروش تولیدات صنعتی در بازارهای داخلی در حالی است که محدودیتهای تجارت خارجی، فروش در بازارهای صادراتی را نیز کاهش داده است. گزارش مرکز پژوهشهای مجلس از شاخص تولید و فروش شرکتهای صنعتی بورسی بیانگر این است که طی سهماه منتهی به دیماه سال ۱۴۰۳، رشد میانگین متحرک سهماهه شاخص تولید کاهش ۰.۵درصدی و شاخص فروش آن افزایش ۳.۷درصدی داشته است. در این ماه شاخص تولید بخش صنعت مبتنی بر شرکتهای صنعتی بورسی نسبت به ماه مشابه سال قبل با کاهش ۷.۶درصدی و نسبت به ماه قبل با کاهش ۵.۴درصدی مواجه شده است.
شاخص فروش بخش صنعت مبتنی بر شرکتهای صنعتی بورسی نسبت به ماه مشابه سال قبل با کاهش ۱.۴درصدی و نسبت به ماه قبل با کاهش ۳.۹درصدی مواجه شده است. قیمت تولیدات شرکتهای صنعتی بورسی اما در دیماه روندی افزایشی را ثبت کرده است. در این ماه نرخ رشد ماهانه قیمت شرکتهای صنعتی بورسی افزایش ۶.۴درصدی داشته، همچنین رشد نقطهبهنقطه با افزایش ۵.۸واحد درصدی نسبت به ماه قبل، به ۳۰.۸درصد رسیده است.
تولید و فروش به تفکیک رشتهفعالیتها
در دیماه سال ۱۴۰۳ نسبت به ماه مشابه سال قبل، از بین ١۵رشتهفعالیت صنعتی بورسی، ۴رشتهفعالیت افزایش در شاخص تولید و ١١رشتهفعالیت کاهش در شاخص تولید را ثبت کردهاند. رشتهفعالیتهای «تجهیزات برقی»، «لاستیک و پلاستیک» و «کک و پالایش» بیشترین افزایش در شاخص تولید و رشتهفعالیتهای «چوب و کاغذ»، «محصولات فلزی بهجز ماشینآلات و تجهیزات» و «فلزات پایه» بیشترین کاهش را در شاخص تولید داشتهاند. همچنین در این ماه نسبت به ماه مشابه سال قبل، از بین ١۵رشتهفعالیت صنعتی بورسی، ۴رشتهفعالیت افزایش در شاخص فروش و ١١رشته فعالیت کاهش در شاخص فروش را تجربه کردهاند. رشته فعالیتهای «تجهیزات برقی»، «لاستیک و پلاستیک» و «کاشی و سرامیک» بیشترین افزایش در شاخص فروش و رشتهفعالیتهای «خودرو و قطعات»، «چوب و کاغذ» و «سایر کانی غیرفلزی» بیشترین کاهش را در شاخص فروش تجربه کردهاند.
طی دیماه سال ١۴٠٣ نسبت به ماه مشابه سال قبل رشتهفعالیتهای «تجهیزات برقی»، «لاستیک و پلاستیک» و «کک و پالایش» بیشترین سهم را در افزایش شاخص تولید و رشته فعالیتهای «محصولات فلزی به جز ماشینآلات و تجهیزات»، «سایر کانیهای غیرفلزی» و «کاشی و سرامیک» بیشترین سهم را در کاهش شاخص تولید داشتهاند. همچنین، رشتهفعالیتهای «تجهیزات برقی»، «لاستیک و پلاستیک» و «کاشی و سرامیک» بیشترین سهم را در افزایش شاخص فروش و رشتهفعالیتهای «خودرو و قطعات»، «سایر کانی غیرفلزی» و «چوب و کاغذ» بیشترین سهم را در کاهش شاخص فروش داشتهاند.
طی دیماه سال ١۴٠٣ نسبت به ماه قبل، رشتهفعالیتهای «خودرو و قطعات»، «کک و پالایش» و «دارو» افزایش در شاخص تولید و رشتهفعالیتهای «سایر کانی غیرفلزی»، «فلزات پایه» و «کاشی و سرامیک» بیشترین سهم در کاهش شاخص تولید را داشتهاند. همچنین بیشترین سهم در افزایش شاخص فروش متعلق به رشتهفعالیتهای «تجهیزات برقی»، «محصولات فلزی بهجز ماشینآلات و تجهیزات» و «کک و پالایش» و بیشترین سهم در کاهش شاخص فروش متعلق به رشتهفعالیتهای «کاشی و سرامیک»، «فلزات پایه» و «سایر کانی غیرفلزی» بوده است.
فلزات پایه
در دیماه سال ١۴٠٣، شاخص تولید رشتهفعالیت فلزات پایه برمبنای شرکتهای بورسی، نسبت به ماه مشابه سال قبل کاهش ۱۳.۲درصدی و نسبت به ماه قبل کاهش ۱۳.۹درصدی داشته است. همچنین شاخص فروش آن نسبت به ماه مشابه سال قبل کاهش ۳.۲درصدی و نسبت به ماه قبل کاهش ۹.۱درصدی داشته است. نسبت به ماه قبل شاخص تولید زیربخشهای اصلی بهجز «پروفیل» و «ورق» و شاخص فروش زیربخشهای اصلی بهجز «ورق» کاهش یافته است. همچنین نسبت به ماه مشابه سال قبل، کاهش شاخص تولید زیربخشهای «شمش» و «سایر» و کاهش شاخص فروش زیربخشهای «پروفیل» و «شمش» منجر به کاهش شاخص تولید و فروش شده است.
شاخص قیمت فعالیتهای صنعتی بورسی
در دیماه سال ١۴٠٣ نرخ رشد ماهانه قیمت شرکتهای صنعتی بورسی افزایش ۶.۴درصدی داشته، همچنین رشد نقطهبهنقطه با افزایش ۵.۸واحد درصدی نسبت به ماه قبل، به ۳۰.۸درصد رسیده است. میانگین سالانه شاخص قیمت نیز در دیماه سال ١۴٠٣ نسبت به ماه قبل با افزایش ۰.۵واحد درصدی میزان ۲۴.۶درصد افزایش را نشان میدهد. بررسی شاخص قیمت شرکتهای صنعتی بورسی نشان میدهد، در دیماه سال ١۴٠٣، رشتهفعالیتهای «چوب و کاغذ» و «شیمیایی بهجز دارو» بالاترین نرخ رشد ماهانه و رشتهفعالیتهای «شیمیایی بهجز دارو » و «سیمان» بالاترین نرخ رشد نقطهبهنقطه را تجربه کردهاند.
منبع؛ دنیای اقتصاد
